In juni 1944 vonden in Arnhem twee spectaculaire verzetsacties van de LO-LKP plaats. Deze leidden tot de bevrijding uit De Koepel van de befaamde ‘Frits de Zwerver’ (de Drentse verzetsdominee Fredrik Slomp) op 11 mei en een maand later tot die van 54 gearresteerde verzetsmensen uit het Huis van Bewaring.
Ds. Slomp uit Heemse was met verzetsvrouw Tante Riek uit Winterswijk, de oprichter van de Landelijke Organisatie voor Hulp aan Onderduikers, de grootste verzetsbeweging die ons land kende.
Over deze twee verbazingwekkende verzetsdaden, die zonder bloedvergieten verliepen, schreef JAN HOF het boek ’De Dubbele Slag in Arnhem’, die in tegenstelling tot ‘De Slag om Arnhem’ in september wel gelukte.
De Dubbele Slag in
Arnhem (20)
11 mei 1944
Een zwarte dag voor de SD en een verjaardagstaart in het
gezicht van Mussert
De Zwerver probeert zijn weerspannige haardos wat in fatsoen te brengen en gebruikt zijn vingers daarbij als kam. Even later kan hij, helemaal aangekleed, aan het ontbijt beginnen, dat op het naar buiten geklapte luikje van de celdeur is geplaatst. Een schraal ontbijt, maar dat is in het midden van 1944 niet zo bijzonder.
De rantsoenen zijn schaars, want het Duitse volk en de Duitse troepen, onder zware druk aan de fronten in Rusland en Italie, hebben veel voedsel nodig. Het eigen land levert bij lange na niet voldoende op, zodat de bezette gebieden als grote toeleveranciers moeten dienen. Nederland wordt leeggeroofd en het bezette volk merkt dat steeds duidelijker.
Tijdens een zeer matig ontbijt van een grauwe boterham en een kop surrogaatthee, laat Frits de gebeurtenissen van gisteren nog eens de revue passeren.
‘Ze weten niks van me’, denkt hij. ‘Vast niet, want anders hadden ze me wel anders aangepakt. Voorlopig zit ik hier als iemand die een vals persoonsbewijs bij zich had en een aantal Duits-vijandige geschriften. Wel compromitterend, maar niet levensgevaarlijk. Misschien valt het allemaal nog wel mee …’
Hij denkt aan zijn broer Tieme, gearresteerd op verdenking onderduikers te hebben gehuisvest en volgens de laatste berichten naar het concentratiekamp Dachau gedeporteerd.
‘Dachau, en ik zit hier. In een kale cel weliswaar, maar na zoveel jaar van anti-nazi-activisme toch redelijk beschermd.’
Tegelijkertijd gaan zijn gedachten naar de organisatie, waarvan hij deel uitmaakt. Zullen de jongens, ‘zijn jongens’, al op de hoogte zijn dat hij is gepakt? Dat moet wel, want arrestaties van mensen uit eigen kring blijven niet lang geheim.
Hoe zullen ze reageren?
(wordt vervolgd
|
